Thời gian gần đây, tình trạng người sử dụng xe đạp điện đã qua “độ, chế” tham gia giao thông có chiều hướng gia tăng, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn. Đáng lo ngại, không ít phương tiện được giao cho trẻ em, học sinh điều khiển, trong khi bản thân phương tiện đã không còn bảo đảm các tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn theo thiết kế ban đầu.

Xe đạp điện được sản xuất với công suất và vận tốc giới hạn nhằm phù hợp với nhu cầu di chuyển quãng ngắn, bảo đảm an toàn khi vận hành. Tuy nhiên, một số trường hợp đã tự ý thay đổi kết cấu, nâng công suất động cơ, thay bộ điều khiển, lắp đặt ắc quy dung lượng lớn hoặc can thiệp vào hệ thống giới hạn tốc độ. Sau khi “độ, chế”, phương tiện có thể đạt vận tốc cao hơn nhiều so với quy định, trong khi hệ thống phanh, khung sườn, giảm xóc và lốp xe không được thiết kế để chịu tải và vận hành ở tốc độ lớn.

Xe đạp điện đã được “độ, chế” ắc quy

Việc thay đổi kết cấu xe trái phép không chỉ vi phạm quy định về điều kiện an toàn kỹ thuật của phương tiện mà còn làm gia tăng nguy cơ xảy ra tai nạn giao thông. Khi xe vận hành ở tốc độ cao, quãng đường phanh dài hơn, độ ổn định giảm, dễ mất kiểm soát khi vào cua hoặc xử lý tình huống bất ngờ. Trong trường hợp xảy ra va chạm, mức độ chấn thương thường nghiêm trọng do lực tác động lớn và phương tiện không có các tính năng bảo vệ cần thiết.

Thực tế cho thấy, nhiều vụ tai nạn liên quan đến xe đạp điện “độ, chế” xảy ra tại khu vực đông dân cư, gần trường học hoặc trên các tuyến đường có mật độ phương tiện cao. Việc giao phương tiện đã bị thay đổi kết cấu cho trẻ em điều khiển càng làm gia tăng rủi ro, bởi nhóm tuổi này còn hạn chế về kinh nghiệm, kỹ năng quan sát và khả năng xử lý tình huống phức tạp trên đường.

Điển hình ngày 28/3/2026, trên tuyến đường Huỳnh Thị Hai, phường Trung Mỹ Tây, Tp Hồ Chí Minh, xảy ra vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng giữa một em học sinh điều khiển xe đạp điện và xe ô tô tải, làm em học sinh tử vong. Nguyên nhân xuất phát từ việc em học sinh đã không làm chủ tay lái để xe ngã xuống đường, sau đó va chạm vào xe tải. Đáng nói hơn, qua kiểm tra sơ bộ, phát hiện xe đạp điện do em học sinh điều khiển đã được “độ, chế”.

Hiện trường vụ tai nạn giao thông

Theo quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, phương tiện tham gia giao thông phải bảo đảm đúng điều kiện về kỹ thuật và không được tự ý thay đổi kết cấu, tổng thành, hệ thống của xe trái quy định. Hành vi tự ý “độ, chế” phương tiện hoặc đưa phương tiện không bảo đảm an toàn kỹ thuật tham gia giao thông đều bị xử lý theo quy định của pháp luật. Đồng thời, việc giao xe cho người chưa đủ điều kiện điều khiển còn đặt ra trách nhiệm đối với các bậc cha mẹ và gia đình.

Trước thực trạng trên, Đội CSGT An Sương đã và đang tiếp tục tăng cường kiểm tra, xử lý các trường hợp xe đạp điện có dấu hiệu “độ, chế”, tập trung tại các khu vực thường xuyên phát sinh vi phạm; đồng thời phối hợp các cơ quan, chính quyền địa phương kiểm tra, xử lý đối với các cá nhân, cơ sở có hành vi “độ, chế” xe đạp điện theo đúng quy định của pháp luật.

An toàn giao thông không chỉ phụ thuộc vào ý thức người điều khiển mà còn phụ thuộc vào sự đảm bảo an toàn kỹ thuật của phương tiện. Mỗi gia đình cần tuyệt đối không tiếp tay cho hành vi “độ, chế” xe trái phép; không vì mong muốn tăng tốc độ hay hình thức bên ngoài mà làm mất đi các tiêu chuẩn an toàn ban đầu. Việc tuân thủ đúng quy định về kỹ thuật phương tiện là biện pháp thiết thực để phòng ngừa tai nạn, bảo vệ tính mạng và tương lai của trẻ em cũng như sự an toàn chung của cộng đồng.